Ông Trần Xuân Đức (ductranxuan1969@gmail.com), Long Biên, Hà Nội hỏi: Trong đợt làm sổ đỏ vừa qua, gia đình tôi được chính quyền cho nợ tiền sử dụng đất đến năm 2024. Tổng số tiền nợ là 350 triệu đồng. Tổng diện tích trong sổ đỏ là 450m2. Cuối năm nay con trai lớn của tôi lấy vợ. Gia đình đang dự tính tách sổ đỏ để cho con trai tôi 100m2 làm nhà ở riêng. Xin hỏi, khi chưa nộp hết tiền sử dụng đất thì gia đình tôi có được tách sổ đỏ không?

Trả lời

Câu hỏi của bạn Báo Tài nguyên & Môi trường tư vấn như sau:

Theo Điều 16 Nghị định 45/2014/NĐ-CP của Chính Phủ quy định về thu tiền sử dụng đất, quy định vấn đề ghi nợ tiền sử dụng đất như sau:

"Hộ gia đình, cá nhân được chuyển mục đích sử dụng đất; được cấp Giấy chứng nhận phải nộp tiền sử dụng đất theo quy định tại Điều 5, Điều 6, Điều 7, Điều 8, Điều 9 Nghị định này và hộ gia đình, cá nhân được Nhà nước giao đất tái định cư mà có khó khăn về tài chính, có nguyện vọng ghi nợ thì được ghi nợ số tiền sử dụng đất phải nộp trên Giấy chứng nhận sau khi có đơn đề nghị kèm theo hồ sơ xin cấp Giấy chứng nhận hoặc hồ sơ xin chuyển mục đích sử dụng đất hoặc hồ sơ giao đất tái định cư hoặc có đơn xin ghi nợ khi nhận thông báo nộp tiền sử dụng đất. Người sử dụng đất được trả nợ dần trong thời hạn tối đa là 5 năm; sau 5 năm kể từ ngày ghi nợ mà chưa trả hết nợ tiền sử dụng đất thì người sử dụng đất phải nộp tiền sử dụng đất còn lại theo giá đất tại thời điểm trả nợ. Trường hợp hộ gia đình, cá nhân thanh toán nợ trước hạn thì được hỗ trợ giảm trừ vào tiền sử dụng đất phải nộp theo mức hỗ trợ là 2%/năm của thời hạn trả nợ trước hạn và tính trên số tiền sử dụng đất trả nợ trước hạn.

Đối với trường hợp đã được ghi nợ tiền sử dụng đất trước ngày Nghị định này có hiệu lực thi hành mà còn nợ tiền sử dụng đất trong thời hạn được ghi nợ thì được hưởng mức hỗ trợ thanh toán trước hạn theo quy định tại Khoản 1 Điều này".

Ảnh minh họa. Nguồn Internet.

Như vậy theo quy định của pháp luật hiện hành, gia đình bạn được trả nợ dần tiền sử dụng đất khi có khả năng về tài chính trong thời hạn tối đa 5 năm tính từ ngày được ghi nợ tiền sử dụng đất tại Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; Khi thanh toán nợ, bạn phải nộp tiền sử dụng đất theo giá đất tại thời điểm cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Sau 5 năm mà chưa trả hết nợ tiền sử dụng đất thì gia đình bạn mới phải nộp tiền sử đụng đất theo giá đất tại thời điểm trả nợ.

Bên cạnh đó, Khoản 1 Điều 168 Luật Đất đai 2013 qui định: "Người sử dụng đất được thực hiện các quyền chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lại, tặng cho, thế chấp, góp vốn quyền sử dụng đất khi có Giấy chứng nhận. Đối với trường hợp chuyển đổi quyền sử dụng đất nông nghiệp thì người sử dụng đất được thực hiện quyền sau khi có quyết định giao đất, cho thuê đất; trường hợp nhận thừa kế quyền sử dụng đất thì người sử dụng đất được thực hiện quyền khi có Giấy chứng nhận hoặc đủ điều kiện để cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất. Trường hợp người sử dụng đất được chậm thực hiện nghĩa vụ tài chính hoặc được ghi nợ nghĩa vụ tài chính thì phải thực hiện xong nghĩa vụ tài chính trước khi thực hiện các quyền."

Theo đó, về nguyên tắc nếu bạn muốn tách thửa và thực hiện các quyền trên thì phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ đóng tiền sử dụng đất. Do bạn có đề cập đến việc chưa thanh toán đủ số tiền sử dụng đất, nên bạn có thể tham khảo các quy định về ghi nợ tiền sử dụng đất. Từ đó tiến hành thanh toán đầy đủ số tiền sử dụng đất để có thể tiến hành tách thửa.

Sau khi bạn đã hoàn thành việc thanh toán nợ, cơ quan thuế ra thông báo hoặc xác nhận để bạn đến Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất làm thủ tục xóa nợ tiền sử dụng đất trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Bạn cũng có thể tham khảo thêm quy định tại  Khoản 3 Điều 12 Thông tư 76/2014/TT-BTC quy định về thu tiền sử dụng đất như sau: "Hộ gia đình, cá nhân được ghi nợ tiền sử dụng đất khi chuyển nhượng thì phải nộp đủ số tiền sử dụng đất còn nợ. Trường hợp được phép chuyển nhượng một phần thửa đất, trên cơ sở hồ sơ cho phép tách thửa, cơ quan thuế xác định số tiền sử dụng đất tương ứng với phần diện tích chuyển nhượng. Trường hợp khi nhận thừa kế quyền sử dụng đất mà người để lại di sản thừa kế là quyền sử dụng đất chưa trả nợ tiền sử dụng đất thì người nhận thừa kế có trách nhiệm tiếp tục trả nợ theo quy định của pháp luật về thừa kế".

Như vậy, trong trường hợp gia đình bạn khi được Phòng Tài nguyên và Môi trường xác nhận là được phép chuyển nhượng thì bạn có thể làm thủ tục tách thửa để cơ quan thuế xác định số tiền sử dụng đất tương ứng với phần chuyển nhượng.