Vòng Casting Quốc gia "Vũ trụ Đồng tiền 2026" ngày 25-6 lấy chính những thói quen thường nhật của giới trẻ để đặt ra bài toán quản trị gai góc. Lướt điện thoại chốt đơn một món đồ quốc tế, nán lại xem một phiên livestream bán hàng giải trí, hay quyết định chuyển sang sử dụng xe máy điện để bảo vệ môi trường. Đó là bức chân dung quen thuộc của thế hệ Z hiện đại. Đằng sau sự tiện lợi của những cú chạm là cả hệ thống vận hành dữ liệu khổng lồ, những dòng chảy tài chính phức tạp mà không phải ai cũng nhìn thấu.

Lật mở "tảng băng chìm" sau những thói quen

Bước vào ngày thi đấu thứ hai của vòng Casting quốc gia tại TP Hồ Chí Minh, tại sân khấu "Vũ trụ Đồng tiền", các bạn thí sinh phải vận dụng kiến thức để phân tích chính những thói quen tiêu dùng và các vấn đề tài chính đang diễn ra xung quanh mình.

Chủ đề "Shoppertainment" (mua sắm kết hợp giải trí) đã châm ngòi cho một cuộc thi đấu thú vị. Khi đặt bài toán tối ưu hóa mô hình này cho các cửa hàng nhỏ lẻ (SMEs), Đại học Cần Thơ và Đại học Văn Lang đã đại diện cho hai luồng tư duy trái ngược: một bên tìm cách quản trị dữ liệu để tối ưu chi phí, bên còn lại dùng công nghệ thấu hiểu tâm lý để thu hút tương tác từ khách hàng.

Không chỉ dừng lại ở cách tiêu tiền, thói quen "sống xanh" của Gen Z cũng được đưa lên bàn cân. Đó là màn tranh biện đa chiều giữa Đại học Công Thương TP HCM và Đại học Bà Rịa - Vũng Tàu về việc quy hoạch các trạm sạc xe điện. Câu hỏi đặt ra không chỉ là lắp đặt ở đâu, mà còn là làm sao kết nối dữ liệu phương tiện này với toàn bộ hệ thống logistics, giao thông đô thị để không gây tắc nghẽn nguồn lực. Hay xa hơn, như cách Đại học Kinh tế - Tài chính TP HCM (UEF) và Đại học FPT TP HCM đối đầu, là làm thế nào để tích hợp các yếu tố phát triển bền vững (ESG) vào một quyết định đầu tư cá nhân, biến những đồng vốn nhỏ bé trở nên có trách nhiệm với xã hội.

Cuộc so găng giữa Học viện Hàng không Việt Nam và Đại học Cảnh sát Nhân dân đề cập vấn đề: rủi ro thất thu thuế xuyên biên giới. Hai đội đã phải hóa thân thành những nhà quản lý dữ liệu xuất sắc, truy vết các luồng hành khách và hàng hóa logistics quốc tế để tìm ra lỗ hổng rò rỉ ngân sách.

Khép lại những màn tranh biện nảy lửa, các đội đi tiếp được xướng tên nhờ khả năng đưa ra những giải pháp ứng dụng thực tiễn nhất. Tại ca thi đầu tiên về mô hình Shoppertainment, chiến thắng đã gọi tên Trường Đại học Cần Thơ nhờ kỹ năng tranh biện, tự tin sân khấu và xử lý tình huống xuất sắc. Phiên đấu về đầu tư bền vững chứng kiến Trường Đại học Kinh tế - Tài chính TP Hồ Chí Minh giành phần thắng khi xuất sắc biến các tập dữ liệu phức tạp thành công cụ hỗ trợ quyết định phân bổ vốn ESG an toàn, hiệu quả.

Tấm vé của ca thi thứ ba thuộc về Trường Đại học Bà Rịa - Vũng Tàu với chiến lược quy hoạch trạm sạc xe điện thông minh, giải quyết hài hòa bài toán hiệu suất vận hành và kết nối giao thông đô thị. Cuối cùng, Trường Đại học Cảnh sát Nhân dân đã khép lại ngày thi đấu bằng chiến thắng thuyết phục ở bài toán quản lý rủi ro thất thu thuế, ghi điểm tuyệt đối nhờ hệ thống luận điểm chặt chẽ trong việc nhận diện các dấu hiệu bất thường từ luồng dữ liệu logistics quốc tế.

Hành trình mang kiến thức tài chính vào đời sống thực

Việc lồng ghép khéo léo những vấn đề, từ giỏ hàng cá nhân đến an ninh thuế quốc gia, cho thấy bước tiến lớn trong cách thức tiếp cận và cả nhận thức của người trẻ. Sự chuyển mình này không nằm ngoài chiến lược dài hạn của ngân hàng trong việc xây dựng năng lực tài chính cho cộng đồng. Một hệ sinh thái giao dịch an toàn, thông minh không chỉ được tạo nên bởi hạ tầng công nghệ, mà còn từ chính những "công dân số" thấu hiểu giá trị của dữ liệu.

"Tài chính không phải là những khái niệm xa vời nằm trong sách giáo khoa, mà ẩn chứa ngay trong một đơn hàng livestream hay một trạm sạc xe điện ven đường. Chúng tôi mong muốn thông qua sân chơi này, các bạn sinh viên sẽ rèn luyện được thói quen phân tích dữ liệu trước mọi hiện tượng đời sống. Khi hiểu được dòng chảy của tiền và công nghệ đằng sau mỗi thói quen, Gen Z đã tự trang bị cho mình tấm khiên vững chắc để làm chủ các quyết định tài chính trong tương lai", chị Nguyễn Thị Hoàng Phương, đại diện Chi nhánh Tây Sài Gòn chia sẻ.

Thông qua góc nhìn đời thường nhưng sắc sảo, ngày thi đấu 25-6 của "Vũ trụ Đồng tiền 2026" đã khép lại với nhiều cảm xúc. Những giải pháp từ dữ liệu của Gen Z hôm nay, dưới sự chắp cánh của BIDV, hứa hẹn sẽ trở thành những viên gạch nền móng vững chắc cho nền kinh tế số ngày mai.